Раштавӑн 19-мӗшӗнче Леонид Якобовичӑн «Тӗлӗнтермӗш уйӗ» черетлӗ телекӑларӑмӗ эфира тухрӗ. Унта Чӑваш Енри ҫынсем те хӑш чухне хутшӑнаҫҫӗ.
Хальхинче телекӑларӑма Йӗпреҫ поселокӗнче пурӑнакан Маргарита Богатырёва ҫитнӗ. Вӑл финала тухайман, анчах… Ентешӗмӗре хаклӑ парнепе кӗтмен ҫӗртен савӑнтарнӑ.
Ку — Ҫӗнӗ ҫул умӗнхи парне. Кӑларӑмра конкурса пӗтӗмлетнӗ. «Конкурс ҫӗнтерӳҫи Чӑваш Республикинчи Йӗпреҫ поселокӗнчи Маргарита Евгеньевна Богатырёва пулӗ!» — пӗлтернӗ кӑларӑм вӗҫӗнче.
Ентешӗмӗр савӑннипе куҫҫульленнӗ те. Ара, ӑна Мускавра хваттер туянмалли 5 миллионлӑх сертификат тыттарнӑ-ҫке-ха.
Кивӗ те ишӗлекен ҫуртра пурӑнакансен пӗртен пӗр тӗллевӗ — ҫын ретлӗ пурӑнасси. Йӗпреҫри 34 хваттерлӗ ҫурта пурӑнма куҫнисен савӑнӑҫӗ капашсӑр пысӑкки каламасӑрах паллӑ ӗнтӗ. Хваттер уҫҫине вӗсене ӗнер савӑнӑҫлӑ лару-тӑрура тыттарнӑ.
Ҫӗнӗ ҫуртри хӑтлӑ хваттерте пурӑнма телей пӳрнисене хваттер уҫҫисене вырӑнти пуҫлӑхсем те саламланӑ. Район администрацийӗн пуҫлӑхӗ Николай Чугаров ҫынсене кивӗ те ишӗлекен ҫуртран куҫарас программа районта малалла тӑсӑлнине пӗлтренӗ. Килес ҫул Сельхозтехника текен урамра тепӗр ҫурт хӑпартма ӗмӗтленеҫҫӗ.
Ҫӗнӗ хваттер уҫҫине илнисен хӑйсен ҫӗнӗ килне упрасси, ӑна таса та типтерлӗ тытма тӑрӑшасси кӑна юлать.
Сӑнсем (53)
Дворниксемпе сантехниксене медицина кӗнеки тума йышӑнтараҫҫӗ. Кун пирки хушу РФ Ӗҫ министерствинче выртать.
ЖКХ ӗҫченӗсемшӗн кунашкалли пӗрремӗш хут йышӑнасшӑн. Специалистсем ку кирлине палӑртаҫҫӗ. ЖКХ тытӑмӗнче производствӑра аманас хӑрушлӑх пысӑк-мӗн.
Ҫулталӑк пуҫланнӑранпа Раҫҫейре ӗҫ вырӑнӗнче 30 ытла коммунальщик вилмелле аманнӑ. Ку производствӑра вилнисен 4 проценчӗ.
Ӗҫ сыхлӑхӗн ҫӗнӗ правилисем чи малтанах управлящи компанисенчи электриксене, сантехниксене, дворниксене пырса тивет.
Документра пурнӑҫламалли ӗҫӗн вӑрттӑнлӑхӗсене ҫырнӑ. Тӗслӗхрен, дворникӑн ҫул айккинче шӑлнӑ чухне ятарлӑ жилет тӑхӑнмалла, ӗҫ вырӑнне ятарлӑ паллӑсемпе хӳтӗлемелле. Ҫурт тӑррисенчи юра йывӑҫ кӗреҫепе ҫеҫ хырма юрать. Пӑр тумламӗсене ятарлӑ хатӗрпе ҫеҫ катмалла ав. Тротуара кун пек чухне хӑюпа кармалла. Унтах шӑхличлӗ, хӗрлӗ сарӑ жилет тата каска тӑхӑннӑ дежурнӑй тӑмалла.
РФ Ӗҫ министерстви дворниксемпе сантехниксене медтӗрӗслев тухмалла тӑвасшӑн. Управляющи компани ҫакна шута илмесен ӑна 50 пин тенкӗ таран штраф тӳлеттерме пултарӗҫ. Анчах ку йышӑнусем ҫитес ҫул ҫеҫ вӑя кӗме пултарӗҫ.
Шупашкарӑн тӗп пайӗнче балконсене юсаса ҫӗнетнине ҫапларах хаклать «Чебоксарские новости» хаҫат.
Ленин проспекчӗпе Гагарин урамӗ хӗресленнӗ вырӑнтан халӑх уйрӑмах йышлӑн иртсе ҫӳрет. Унти ҫуртсенчи балконсем халӗ пурте пӗр пек сӑнлӑ, куҫа аякранах илӗртеҫҫӗ. Ҫапла тума ҫынсем тата хула администрацийӗ пӗр чӗлхе тупни май панӑ. Балконсене юсаса ҫӗнетме муниципалитет укҫан 75 процентне, ҫынсем вара чӗрӗк пайне уйӑрнӑ.
Балконсен япахса кайнӑ плитисене кӑна мар, кивӑ стяжкана та ылмаштарнӑ, тимӗртен ӑсталанӑ кӑшкара та ҫӗннине вырнаҫтарнӑ. Тул енчен профнастилпа тыттарнӑ, кантӑк та лартнӑ.
Сӑмах май, кӑҫал Шупашкарти Ленин проспектӗнчи тата Гагарин урамӗнчи нумай хваттерлӗ ҫичӗ ҫуртри балконсене ҫӗнетме кӑна 13,3 миллион тенкӗ тухса кайнӑ.
Тупӑш илекене кирек епле ҫыннӑн та патшалӑха налук тӳлемелли паллӑ-ха. Ҫакӑ хваттер тара парса пурӑнакансене те, тӳррипе, пырса тивмелле.
Тара паракансене налук тӳлеттересси пирки нумаях пулматсь республика шайӗнчех хускатнӑччӗ. Шупашкарта ун чухне тӳрӗ лини те уҫни пирки пӗлтерчӗҫ. Халӗ ку юхӑм районсене те ҫитет курӑнать. Хӗрлӗ Чутайӗнче те, ав, тупӑша декларацилемесӗр тара пани район хыснине самай сиен кӳрет тесе шухӑшлаҫҫӗ. Вӗсене пула хваттере тара парса пурӑнакансен кӳршисем те асапланаҫҫӗ тесе пӗтӗмлетеҫҫӗ. Ара, хваттерсенче е пӳлӗмсенче счетчик лартман тӑк ҫын шучӗпе шутласа парса шывшӑн, ҫутӑшӑн тӳлеттереҫҫӗ те, шар курниех пулать ҫав ӗнтӗ.
Куҫман пурлӑха тара паракансем пирки Хӗрлӗ Чутай район администрацийӗ пӗлтерме ыйтать.
Раштавӑн 4-мӗшӗнче Шупашкарти 10-мӗш шкулта Петров урамӗнчи 9-мӗш ҫуртра пурӑннӑ ҫынсемпе пуху иртнӗ. Унта хула администрацийӗн пуҫлӑхӗ Алексей Ладыков хутшӑннӑ.
Ҫак ҫурта ишсе антарса ҫӗннине тӑвасси унчченех паллӑччӗ. Ун чухне ҫынсен шӑпине татса паманччӗ-ха. Хальхинче халӑха епле вырнаҫтарас ыйтӑва татса панӑ.
Алексей Ладыков пухура икӗ вариант сӗннӗ. Пӗрремӗшӗ — ҫынсене кашни тӑваткал метршӑн 40-45 пин тенкӗ компенсаци тӳлесси. Иккӗмӗшӗ — халӑх тата муниципалитет вӑйӗпе ҫурта ишсе антарса ҫӗннине тӑвасси. Кун хыҫҫӑн ҫынсене ҫӗнӗ ҫуртра пӳлӗмсене тӳлевсӗр парӗҫ. Хушма тӑваткал метрсемшӗн вара тӳлеме тивӗ, анчах йӳнӗрех хакпа — 30 пине яхӑн тенкӗ 1 тӑваткал метршӑн.
Иккӗмӗш варинта ҫынсем ытларах кӑмӑлланӑ. Ара, халӗ компенсаци тӳленӗ укҫапа пӳлӗм туянма йывӑртарах. Ҫӗнӗ ҫурта пурӑнма куҫма вара питӗ кӑмӑллӑ.
Пухура Лебедев ячӗллӗ лицее вӑхӑтлӑха вырнаҫтарнӑ ҫынсем валли пур услови те туса пани пирки пӗлтернӗ: юсав ӗҫӗсем тунӑ, электросетьсене ҫӗнетнӗ. Унта ҫынсем вӑхӑтлӑха регистрациленме те пултараҫҫӗ-мӗн.
Пухӑва пухӑннисем кӑсӑклантаракан ыйтусен хуравне пӗлнӗ.
Ҫӗнӗ Лапсарти Совхоз урамӗнчи 1-мӗш ҫурт айккинчен ҫеҫ лайӑх пек курӑнать. Шалта вара — нӳрӗклӗх, маччаран шыв анать, кӗтессенче пӑнтӑх… Стенасем те ҫирӗпех мар-мӗн.
Унта пурӑнакан ҫынсем кун тӗлӗшпе темӗн те тӑваҫҫӗ — юсавшӑн нумайрах укҫа тӳлеҫҫӗ, тӑррине лайӑхлатмашкӑн та укҫа пухаҫҫӗ. Анчах управляющи компанийӗ вырӑнтан тапранасшӑн мар курӑнать.
Ав Сергей Ивановӑн хваттерӗнче темиҫе ҫул каялла стена — бетон плита — 10 сантиметр тайӑннӑ. Хушӑкран алӑ та кӗрет. Хӗлле вар — ҫил. Сергей Пластинин хваттерӗнче савӑтсем лартса тухнӑ. Ара, маччаран тумлать. Вӗсене хӗлле те илмеҫҫӗ — ҫанталӑк ӑшӑтрӗ-тӗк…
Хут тӑрӑх, ҫивиттине юсанӑ имӗш. Ӑна тумашкӑн ҫынсем унчченхи управляющи компанинчен те ыйтнӑ. Анчах лешсем яланах сӑлтав тупнӑ. Хальхи компани вара пулӑшма тӑнӑ. Анчах ҫивиттине улӑштарма 2,5 миллион тенкӗ кирлӗ-мӗн. Ун чухлӗ укҫа ҫук. Ҫавӑнпа тӑррин пӗр пайне ҫеҫ улӑштарма йышӑннӑ.
«Лапсарская» управляющи компанийӗн директорӗ Владимир Осанов ҫурт авариллӗ лару-тӑрура пулнине пӗлтерет. «Пӗлтӗр сирӗн ҫурта 861 пин тенкӗ янӑ, кӑҫал — 621 пин тенкӗ. Эпир япӑх ӗҫлетпӗр-им?
Ҫӗнӗ Шупашкарта унчченхи ача пахчине аукционра сутса янӑ. Унӑн лаптӑкӗ — 1800 тӑваткал метр. Александр Филиппов вара унта ачасенех ҫӳреттересшӗн. Вӑл каланӑ тӑрӑх, политика партисенчен пӗри хӑй вӑхӑтӗнче ку ҫурта хӳтӗленӗ. Анчах ӑна юсаттарма май пулман, сутни тупӑшлӑрах-мӗн.
Александр ҫав сутнӑ садик вырӑнне ҫӗннине хута яртарасшӑн. Ара, 3 ача пахчине сутнӑ, анчах вӗсем вырӑнне пӗрре ҫеҫ ҫӗннине хута янӑ.
Сутнӑ ҫуртра мӗн пулӗ-ши? Ҫӗнӗ Шупашкар хула администрацийӗнче пӗлтернӗ тӑрӑх, аукционра ҫӗнтернӗ организаци садик вырӑнне пурӑнмалли, нумай хваттерлӗ ҫурт тӑвасшӑн. Пулас ҫурт проекчӗпе хальлӗхе паллаштарман.
Сӗнтӗрвӑрри районӗнчи Кукашни ялӗшӗн Культура ҫулталӑкӗ ӗмӗрлӗхе асра юлӗ. Кӑҫал унта ку ҫулталӑк ырӑ ятпа ҫырӑнса юлӗ. Кукашнире ҫӗнӗ культура ҫурчӗ кӗҫех хута каймалла.
Паян ЧР культура министрӗ Вадим Ефимов культура ҫуртне епле хӑпартнипе паллашнӑ. Министр килес умӗн ҫурт тӑвас ӗҫе вӑхӑтлӑха чарнӑ. Ара, ӗҫ кӗҫех вӗҫленмелле те. Шалти ӗҫсене раштав уйӑхӗн 10-мӗшӗ валли вӗҫлеме палӑртнӑ.
Вадим Ефимов культура ҫуртне туса пӗтернӗ хыҫҫӑн ӑна хальхи йышши сасӑ тата ҫутӑ техникин тӗрлӗ хатӗрӗпе тивӗҫтерес ыйтӑва пӑхса тухассине палӑртнӑ.
Кукашни ял тӑрӑхӗн пуҫлӑхӗ Светлана Емельянова Ҫӗнӗ ҫула ҫӗнӗ клубра кӗтсе илессе шанать.
Росгосстрахӑн Чӑваш Енри филиалӗ Шупашкарти Петров урамӗнчи 9-мӗш ҫуртра пурӑннӑ ҫынна страховка тӳленӗ. Унӑн хваттерӗ авариллисен йышне кӗнӗ.
Авӑн уйӑхӗн 13-мӗшӗнче пулнӑ инкекре ҫав ҫыннӑн хваттерӗ пулнӑ. Чи малтан 1-мӗш подъезда авриллӗ лару-тӑрура пулнине палӑртсан ӑна ишсе антарнӑ. Ҫапла майпа унта унӑн хваттерӗ те лекнӗ.
Ҫав ҫын хӑйӗн пурлӑхне ҫак компанире икӗ ҫул страхланӑ. Килӗшӳре палӑртнӑ тӑрӑх, компани яваплӑхӗн сумми 567 пин тенкӗпе танлашать. Росгосстрах пурлӑх хуҫине ҫавӑн чухлӗ тӳленӗ те.
Кунсӑр пуҫне 9-мӗш ҫуртри тепӗр икӗ подъездра страхланӑ 5 хваттер пур. Вӗсене пӑхса тухнӑ хыҫҫӑн страховка тӳлес ыйтӑва татса парӗҫ.
Шупашкарта ҫывӑх вӑхӑтра (03.04.2025 03:00) уяр ҫанталӑк, атмосфера пусӑмӗ 746 - 748 мм, 2 - 4 градус ӑшӑ пулӗ, ҫил 2-4 м/ҫ хӑвӑртлӑхпа кӑнтӑр-хӗвеланӑҫ енчен вӗрӗ.
| Воронцова Галина Михайловна, медицина ӑслӑхӗсен докторӗ ҫуралнӑ. | ||
| Раман Иринкки, ҫамрӑк чӑваш ҫыравҫи ҫуралнӑ. | ||
![]() | Пулӑм хуш... |